سلامت آنلاین

توصیه هایی برای کنترل دیابت نوع 2

توصیه هایی برای کنترل دیابت نوع 2
دیابت، سرعت و توانایی بدن در استفاده و سوخت و ساز کامل گلوکز را کاهش می‌دهد از این‌رو میزان قند خون افزایش می یابد. وقتی این افزایش قند در دراز مدت در بدن وجود داشته باشد، سبب تخریب رگ‌های بسیار ریز در بدن می‌شود که می‌تواند اعضای مختلف بدن همچون کلیه، چشم و اعصاب را درگیر کند. همچنین دیابت با افزایش ریسک بیماری‌های قلبی عروقی ارتباط مستقیمی دارد؛ لذا غربالگری و تشخیص زودرس این بیماری در افراد با ریسک بالا می‌تواند در پیشگیری از این عوارض مؤثر باشد. این مطلب شما را با دیابت،انواع دیابت علایم و پیشگیری از آن بیشتر آشنا می کند.

دیابت چیست و چه زمانی بوجود می آید؟

دیابت یا بیماری قند یک اختلال سوخت و سازی (متابولیک) در بدن است. در این بیماری توانایی تولید هورمون انسولین در بدن از بین می‌رود یا بدن در برابر انسولین مقاوم شده و بنابراین انسولین تولیدی نمی‌تواند عملکرد طبیعی خود را انجام دهد. نقش اصلی انسولین پایین آوردن قند خون توسط سازوکارهای مختلف است. این بیماری هنگامی به‌وجود می‌آید که هورمون انسولین، عامل تنظیم‌کننده‌‌ی قند خون، یا به‌اندازه‌ی کافی در بدن تولید نمی‌شود یا بافت‌های بدن به آن به درستی پاسخ نمی‌دهند. در نتیجه سوخت‌وساز قند در بدن مختل می‌شود و قند خون از حد طبیعی خود بالاتر می‌رود،و علائم دیابت ظاهرمی‌شود.
هورمون انسولین که از سلول‌های جزایر لانگرهانس در غده‌ی لوزالمعده به درون خون ترشح می‌شود، کارکردهای مختلفی در بدن دارد، برای مثال ورود قند را از خون به درون سلول‌ها تسهیل می‌کند تا سلول‌ها بتوانند برای تامین انرژی خود از آن استفاده کنند. در صورت کمبود یا عدم تاثیر انسولین، قند نمی‌تواند وارد سلول‌ها شود، در نتیجه قند خون بالا می‌رود.بالا رفتن قند خون علاوه بر ایجاد علائم حادی که در بالا به آن اشاره شد، در درازمدت باعث آسیب رساندن به تقریبا هر عضو حیاتی بدن از جمله قلب، مغز، چشم، کلیه‌ها و... می‌شود.

انواع دیابت

دیابت دو نوع اصلی دارد که احتمالا در مورد نوع یک و دو بودن این بیماری چیزهایی شنیده اید. در دیابت نوع یک تخریب سلولهای بتا در پانکراس منجر به نقص تولید انسولین می شود و در نوع دو مقاوت پیشرونده بدن به انسولین وجود دارد که در نهایت ممکن است به تخریب سلول های بتای پانکراس و نقص کامل تولید انسولین منجر شود. در دیابت نوع دو عوامل ژنتیکی، چاقی و کم تحرکی نقش مهمی در ابتلای فرد دارند.

دیابت نوع یک چیست؟

 دیابت نوع یک بیماری مزمنی است که وقتی پانکراس یا همان لوزالمعده میزان کمی انسولین ترشح میکند و یا اصلا انسولین ترشح نمی کند، رخ میدهد. عوامل متعددی از جمله عوامل ژنتیکی و آلوده شدن به ویروس هایی خاص می توانند، باعث ابتلاء به دیابت نوع یک شوند. هرچند دیابت نوع 1 معمولا در کودکی و نوجوانی رخ میدهد، اما امکان ابتلا بزرگسالان نیز به این بیماری وجود دارد.

علائم و نشانه های دیابت نوع 1 در بدن

  • گرسنگی شدید و افزایش اشتها
  • تشنگی شدید ، خشکی دهان و ادرار پی در پی
  • بی حسی یا سوزن سوزن شدن در پا
  • کاهش وزن غیرعادی، خستگی و بی حالی
  • مشکلات پوستی از قبیل خشکی پوست، عفونت های قارچی و باکتریایی که بر اساس گزارشات میزان آن در دخترها شایع تر از پسرهاست.
  • تاری دید
  • از دست دادن هوشیاری 

افت قندخون در دیابت نوع 1 بسیار شایع است.

قندخون بالا خطرناک است، اما افت شدید قندخون که هیپوگلیسمی خوانده می‌شود نیز ممکن است موجب ضعف، سرگیجه، تعریق و لرزش شود. در موارد شدید می‌تواند فرد را بیهوش و حتی تهدید کننده‌ی زندگی باشد. گرچه هر کسی می‌تواند تا حدی آن را تجربه کند، اما در افراد مبتلا به دیابت نوع 1 بسیار رایج است.به همین دلیل نیاز است تا مقدار انسولین دریافتی (از طریق تزریق یا پمپ) بر اساس مصرف مواد غذایی و سطح فعالیت با دقت محاسبه شود. آگاه باشید که این امر همیشه آسان نیست، و دریافت انسولین بیشتر از حدی که به آن نیاز دارید، می‌تواند سطح قندخون را کاهش دهد. حتی ورزش، هر چند که سالم است، اما می‌تواند موجب افت قندخون شود.
اگر مبتلا به علائم هیپوگلیسمی هستید، باید برای افزایش سریع قندخون اقدامی نمائید. که این امر ممکن است به معنای نوشیدن یک لیوان آب میوه، خوردن مقداری آب نبات یا مصرف قرص یا ژل حاوی گلوکز باشد.

دیابت نوع 2 چیست؟

در دیابت نوع 2 بدن قادر به استفاده و ذخیره گلوگز نمی باشد و گلوکز به جای تبدیل به انرژی به جریان خون باز گشته و سبب ایجاد علایم مختلف می گردد.دیابت نوع 2 که با عنوان یا دیابت بزرگسالی یا غیر وابسته به انسولین شناخته می شود به علت عدم توانایی بدن در تولید انسولین کافی و یا ناتوانی از استفاده ی بهینه از انسولین تولیدی رخ می دهد. حالتی که به ان مقاومت در برابر انسولین گفته می شود.

علایم دیابت نوع 2 چیست؟

نشانه های دیابت نوع دوم در بدن تقریبا مشابه علائم دیابت نوع اول است که اصلی ترین آنها شامل:
  • بی حسی یا سوزش دست و پا
  • تشنگی و پرنوشی
  • خستگی زیاد غیر قابل توجیه
  • پُرادراری
  • عفونت مکرر لثه، پوست و مثانه
  • تاری دید
  • زودرنجی و تحریک پذیری
  • عدم بهبودی زخم ها
متاسفانه دیابت بیماری مزمنی است و به آرامی پیش می رود .اما باید بدانید در بعضی موارد دیابت نوع 2 هیچ علامتی ندارد. در این گونه موارد افراد مبتلا ماه ها یا حتی سال ها بدون این که از بیماری خود مطلع باشند به زندگی ادامه می دهند. 

علت ابتلا به دیابت نوع 2

 اضافه وزن، بی تحرکی یا کمبود فعالیت بدنی و اختلالاتی که همراه با عدم توانایی بدن در استفاده از گلوگز می باشند از عوامل اصلی ابتلا به دیابت نوع دو می باشند. همچنین افرادی که نوعی اختلال گلوکز ناشتا یا اختلال عدم تحمل گلوکز دارند خطر بالایی در ابتلا به دیابت نوع 2 دارند.

چه کسانی به دیابت نوع 2 مبتلا می شوند؟

عوامل خطر ابتلا به دیابت نوع 2 شامل چاقی، کلسترول بالا، فشار خون بالا و عدم تحرک بدنی کافی است. همچنین مطالعات نشان داده اند که خطر ابتلا به دیابت با افزایش سن افزایش می یابد به همین دلیل به این نوع از بیماری دیابت بزرگسالان نیز گفته می شود. بر همین اساس افراد چاق بالای 40 سال ریسک بالاتری برای ابتلا به دیابت نوع دو دارند. البته ظهور این نوع دیابت در افراد جوان نیز در حال افزایش است. به گفته برخی از متخصصان افرادی که دردوره بارداری به دیابت مبتلا می شوند، که دیابت بارداری نام دارد، ممکن است بعدها به دیابت نوع 2 دچار شوند

چرا تشخیص زود هنگام دیابت اهمیت دارد؟

غربالگری دیابت نوع 2 به منظور تشخیص زودهنگام و آغاز درمان از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در صورت عدم درمان، پیامدهای این بیماری می توانند جدی و حتی کشنده باشند. برخی از این پیامدها شامل بیماری قلبی و سکته مغزی می شوند و بنابر گزارش مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری آمریکا، دیابت دلیل اصلی نارسایی کلیه، قطع عضو در اندام های پایین تنه و موارد جدید نابینایی است.

چگونه خطر ابتلا به دیابت نوع 2 را کاهش دهیم ؟


از آنجایی که دیابت نوع 2 به طور کلی با اضافه وزن و عدم تحرک کافی پیوند خورده است، ورزش منظم گزینه خوبی برای آغاز است. از دیگر مواردی که باید مورد توجه قرار بگیرند می توان به حذف یا کاهش مصرف قندهای فرآوری شده، حذف یا کاهش مصرف الکل (الکل به طور کلی سرشار از قند است)، و افزایش مصرف چربی های سالم مانند چربی های اشباع نشده تک پیوندی که در آووکادو، روغن زیتون، و شیر نارگیل وجود دارند، اشاره کرد. به طور همزمان، شما باید مصرف چربی های ترانس که به طور معمول در غذاهای فرآوری شده وجود دارند را کاهش دهید.

توصیه‌هایی برای اشخاص دیابتی نوع 2 که بهتر بتوانند قند خون خود را کنترل نمایند.

1 - برای جلوگیری از تغییرات قند خون، ترتیب مصرف مواد غذائی بصورت وعده اصلی و میان وعده‌ها رعایت شود؛ بیماران قندی به جای سه بار غذا خوردن معمولی، همان مقدار غذا را در شش بار میل نمایند. یعنی انسولین کم برای سوزانیدن قند کمی که در مقدار غذای کم خورده شده وجود دارد، کافی باشد.
2 - اگر قند خون بیمار کنترل نشده باشد قندهای ساده از رژیم غذایی شخص به کلی حذف گردد.
3 - میزان فیبر دریافتی در آنان حدود 30 تا 40 گرم و بیشتر از نوع فیبر محلول باشد، از این جهت مصرف حبوبات (مانند انواع لوبیا‌ و عدس)، سبزیجات (بخصوص پیاز، سیر، نخود فرنگی، کلم بروکلی، کرفس) و میوه‌جات کم شیرین (مانند کیوی، آلبالو، توت فرنگی) توصیه می‌شود که میوه‌جات و سبزیجات علاوه برداشتن فیبر حاوی مقدار زیادی عوامل آنتی اکسیدانی مانند ویتامین E ، ویتامین C ، بتاکاروتن (پیش ساز ویتامین A) و عناصر مغذی گوناگون هستند که مصرف آنها برای بیماران قندی ضرورت دارد.
4 - بین 50 تا 60 درصد کل کالری روزانه از کربوهیدرات ها باشد که بهترین نوع کربوهیدرات ها، غذاهای نشاسته‌ای پرفیبر است (قند موجود در غذاهای خورده شده با فیبر زیاد خیلی به کندی جذب روده‌ها می‌شود) که در نان‌های سبوس‌دار (مانند جو، سنگک) و غلات کامل یافت می‌شود.
5 - بیمارانی که در کنار رژیم غذایی قرص نیز مصرف می‌کنند برای جلوگیری از پایین افتادن قند خون، قبل از خواب یک میان وعده (مثلاً 1 عدد میوه) مصرف نمایند.
6 - تا حد امکان از گوشت سفید مثل ماهی بجای گوشت قرمز استفاده نمایند.
7 - مقدار دریافت نمک را در سطح پائین نگه دارند.
8 - مصرف چربی‌های غذائی باید بصورت کنترل شده و به مقدار کم باشد تا کمتر دچار بیماری‌های قلبی – عروقی شوند.
9 - در کل روز‌های هفته همراه با رژیم غذایی مناسب، بعد از صرف غذا ورزش متوسط یا سبک انجام شود. بطور کلی 30 دقیقه پیاده روی با سرعت متوسط بعد از صرف غذا قند خون را تنظیم می‌کند.
10 - استرس، اضطراب و فشار روحی را در خود کاهش دهند، کمی آرامش فکری و استراحت داشته باشند، چون پژوهشهای اخیر دانشمندان حاکی از آن است که یک استراحت ده دقیقه‌ای بعد از وقت صبحانه یا ناهار درکاهش قند خون اشخاص دیابتی مؤثر می‌باشد.

کسب اطلاعات بیشتر ...

برای دریافت اطلاعات بیشتر یا تعیین نوبت ملاقات، فرم را تکمیل و ارسال کنید:
 برای به اشتراک گذاشتن این مطب در شبکه های اجتماعی از لینک های زیر استفاده کنید: